یک رفتار درمانیِ شناختیِ نوین برای بیماران مبتلا به بی‌خوابی مزمن: مطالعه آزمایشی مقدماتی
اخیرا رفتار درمانی شناختی به واسطه‌ی تغییر الگوهای نادرست فکری و رفتارهایی که مانع از خواب خوب می‌شود به عنوان درمان اولیه بی‌خوابی جایگاه قرص های خواب آور را گرفته است.

پزشکی و روانشناسی
پژوهشگزارش

طبق تحقیقات صورت گرفته حدود 30 تا 35 درصد مردم از مشکل بی‌خوابی رنج می برند. این امر باعث شده است تا اخیرا مصرف قرص های خواب آور در میان مردم بسیار رایج گردد. این در حالی است که مصرف بی‌رویه از این داروها می‌تواند عوارض خطرناکی را برای انسان در پی داشته باشد. یکی از راه های درمان بی‌خوابی که اخیرا به عنوان اثربخش ترین درمان هم گزارش شده است، رفتار درمانی شناختی می‌باشد. این درمان با تمرکز بر حل مسئله و تغییر الگوهای نادرست فکری و رفتاری به بهبود مشکل بی‌خوابی کمک می‌کند. این درمان همچنین، یکی از موثر‌ترین درمان های استرس و افسردگی نیز می‌باشد و از آن‌جایی که طبق تحقیقات صورت گرفته استرس در افراد یکی از دلایل اصلی بروز بی‌خوابی است، این درمان با کاهش استرس در افراد نیز، به طور چشمگیری کیفیت خواب آن ها را بهبود می‌بخشد. مقاله ی پیش رو ابتدا در طی یک مطالعه‌ی مقدماتی آزمایشی شانزده هفته‌ای، به امکان‌سنجی یک مداخله‌ی شناختی نوین که "مداخله ی خودآگاهی فیثاغورثی" نامگذاری شده است در بیماران مبتلا به بی‌خوابی مزمن می‌پردازد و سپس میزان اثربخشی آن را بررسی می‌کند. نتایج بدست آمده و بررسی های صورت گرفته حاکی از آن است که می‌توان مداخله ی خودآگاهی فیثاغورثی (PSAI) را یک مداخله غیردارویی امکان پذیر در مدیریت بی‌خوابی در نظر گرفت.

 

چکیده 1

مقدمه. 1

روش ها 1

نتایج. 1

نتیجه گیری.. 1

 

چکیده

اهداف: بی‌خوابی مزمن ( (CIیک اختلال خواب متدوال می‌باشد که با استرس و اختلالات فراگیر گوناگون مربوط به استرس (برای مثال، بیماری‌های قلبی عروقی و ذهنی)، در ارتباط است. مطالعات تجربی قبلی که اثرات مدیریت استرس بر بی‌خوابی مزمن را بررسی می‌کنند، ثابت کرده‌اند که کاهش استرس به ویژه از طریق روش های شناختی ، می‌تواند علائم و پیامدهای حاصل از بی خوابی مزمن را بهبود ببخشد. در این مطالعه ی مقدماتی آزمایشی شانزده هفته ای، ما در ابتدا به امکان سنجی روشی نوین، که "مداخله خودآگاهی فیثاغورثی" (PSAI) نامگذاری شده در سی بیمار مبتلا به بی‌خوابی مزمن پرداختیم.

طراحی: این یک مطالعه‌ی مقدماتی آزمایشی می‌باشد.

محل انجام آزمایش: بیمارستان عمومی آتیکون، دانشکده‌ی پزشکی، دانشگاه آتن

مداخلات: مداخله خودآگاهی فیثاغورثی برای یک دوره‌ی هشت هفته‌ای (هشت الی شانزده هفته)

برآمدهای اصلی: داده های امکان سنجی و سنجش اثربخشی بر کیفیت خواب، عملکرد شناختی، استرس درک شده و کوریتزول مو.

نتایج: همه‌ی بیماران واجد شرایط رضایت خود را برای مشارکت اعلام کردند و هیچ گونه کناره‌گیری و عوارض نامطلوبی وجود نداشت.43/3% ، 30% و 26/7% بیماران به ترتیب مطابقت بالا ( دوبار در روزPSAI)، متوسط ( حداقل سه بار در هفته) و کم ( کمتر از سه بار در هفته) نشان دادند. کمبود وقت در صبح و خستگی در بعد از ظهر دلایل اصلی از دست رفتن جلسات خانگی بودند. بهبود قابل توجهی در کیفیت خواب، عملکرد شناختی و کوریتزول مو و استرس درک شده به ویژه در بیماران با مطابقت بالاتر گزارش شده است.

نتیجه گیری: PSAI یک روش مدیریت استرس عملی و احتمالا موثر می‌باشد. مطالعات تصادفی کنترل شده در آینده باید اثربخش بودن آن را در بیماران مبتلا به بی‌خوابی مزمن بررسی کنند.

مقدمه

طبق مطالعات همه‌گیری‌شناسی %35-30 مردم به بی‌خوابی مبتلا هستند. برآورد شده است که %11-9 مردم از بی خوابی مزمن (CI) رنج می‌برند. بی‌خوابی مزمن (CI) به طور نامطلوبی زندگی ذهنی، اجتماعی و کاری شخص را تحت تاثیر قرار می‌دهد. مهم‌تر از آن بی‌خوابی مزمن مربوط به بیماری‌های قلبی-عروقی و بیماری های روانی می باشد که در همه جا بین مردم وجود دارد ( برای مثال فشار خون بالا، افسردگی، دیابت و غیره). در حال حاضر شواهد معتبری وجود دارد که ارتباط بین بی‌خوابی مزمن (CI) و استرس را تایید می‌کند. به طور خاص بی‌خوابی مزمن به بیش فعالی سیستم استرس و افزایش کریتزول و کاتکول آمین‌های جریان خون در طول روز مربوط می‌شود. مطالعات تجربی قبلی نشان داده‌‌اند که درمان‌های غیردارویی (برای مثال رفتار درمانی شناختی، درون پویی و غیره) در بهبود مشکل خواب و پیامدهای آن در فرد وعده‌ی بزرگی می‌دهند. هدف از این تحقیق عمدتا بررسی امکان‌سنجی یک مداخله‌ی شناختی نوین که مداخله‌ی خودآگاهی فیثاغورثی نامگذاری شده است در بیماران مبتلا به بی‌خوابی مزمن می‌باشد، در وحله ی بعد هدف، بررسی میزان اثربخشی آن ها می‌باشد. جنبه های امکان سنجی بررسی شده، پذیرش افراد، روش ها و پیاده سازی PSAI بوده است.

روش ها

این یک مطالعه بالینی تجربی کنترل شده تک گروهی با استفاده از 30 بیمارغیر بستری می باشد که بر طبق معیار DSM V در بیمارستان عمومی آتیکون تشخیص داده شده است که به بی‌خوابی مزمن مبتلا هستند. پذیرش افراد به مدت یک سال به طول انجامید و این تنها عامل تعیین‌کننده اندازه‌ی نمونه بود. معیارهای ورودی : الف) 85-18 ساله ب) توانایی خواندن و نوشتن در یونان که به بی‌خوابی مبتلا باشند. معیارهای خروجی : الف) سایر بیماری های جسمی یا روانی ب) مصرف مواد مخدر به غیر از کسانی که به بی‌خوابی مبتلا هستند و ج) در طی 6 ماه گذشته حادثه ی مهمی را در زندگی تجربه کرده باشند.

تمامی شرکت کنندگان، مداخله ی PSAI را برای یک دوره‌ی هشت هفته‌ای (16-8 هفته)  در نه جلسه‌ی هفتگی دریافت کرده‌اند. دوره ی 8-0 هفته ی مطالعه به عنوان یک دوره‌ی کنترلی به کار گرفته شده است. در اولین جلسه ی گروهی (هفته 8 پیگیری) آموزش PSAI صورت گرفت که با هشت بازخورد و جلسات گروهی انگیزشی دنبال شد. جلسات توسط TS (کارشناس ارشد روانشناسی و متخصص در مدیریت استرس) و DC ( استاد ارتقای سلامت و متخصص در حوزه مدیریت استرس) برگزار شد. این تحقیق از آن جایی که با اظهارنامه هلیسنکی مطابقت داشته از سوی کمیته اخلاق بیمارستان تایید اخلاقی ( که درآن تضمین می شود تمامی حقوق افراد و شان و ایمنی و سلامت آن ها حفظ می گردد) دریافت کرده است و تمامی بیماران رضایت آگاهانه ی خود را اعلام کردند. PSAI (مداخله ی خودآگاهی فیثاغورثی) توسط فیثاغورث کسی که فلسفه‌ای بی پایان را برای مردم خاندان هلینک و تمام بشریت به ارث گذاشته است الهام بخشیده شده است، محتوای این فلسفه صرفا تئوری نبوده است و شامل مجموعه‌ای از تمرینات ذهنی و فیزیکی روزانه، رویکردی جامع و تاثیر واضحی بر زندگی روزمره کارآموزان بوده است. درون گرایی و تمرین حافظه از قوی‌ترین ابزارها برای دستیابی به خودآگاهی و خودباوری بوده‌اند. PSAI روزی دوبار در مکانی آرام تمرین شد. در زمان خواب هر فرد سه فرآیند شناختی را دنبال می‌کرد. اول : آقا یا خانم هر رویداد روزانه را دقیقا به ترتیب زمانی که اتفاق افتاده است به یاد می‌آورد. برای اینکه به خاطر آوردن رویدادها سریع تر گردد، به ترتیب روبرو طبقه بندی شدند: خوراک / ورزش فیزیکی/ خواب و ارتباط بین فردی. در مرحله‌ی بعد هر تجربه ی انتخاب شده منتقدانه با استفاده از سه سوال مورد ارزیابی قرار می‌گرفت: 1) آیا آنچه من انجام داده‌ام اشتباه است؟ 2) آیا آنچه من انجام داده‌ام درست است؟ 3) چه کاری را که باید انجام می دادم نادیده گرفته‌‌ام؟ به افراد توصیه شد که از هرگونه بار عاطفی جدا بمانند و برکارهای انجام شده تمرکز کنند. بنابراین از طریق تقویت مثبت ( راضی بودن) و منفی (سرزنش کردن) خود از فرد خواسته شد تا بعد از جمع بندی نتایج شب گذشته بدون تکرار مجدد این روند، اهداف خاصی را برای روز بعد در تمرین صبح تعیین کند.

PSAI قبلا دربیماران مبتلا به ام اس (MS) و اختلال شناختی خفیف (MCI) که با نتایج سودمندی همراه بوده، اجرا شده است.

بیمارانی با رضایت‌نامه کتبی از بین بیماران واجد شرایط، مطابقت با PSAI ( یعنی تعداد جلسات روزانه ی خانگی)، کناره‌گیری‌ها حین پیگیری (و دلایل)، بازخورد کیفی تخصصی بیمار و بهبودی بعد از هر جلسه (یعنی سوالات باز برای مشکلات تمرین PSAI، مشکلات آموزش PSAI توسط متخصصین بهداشت، نیازهای برآورده نشده، عوارض جانبی) و تمایل به مشارکت در آزمایش های بزرگتر، عبارت بوده‌اند از نقاط پایانی امکان سنجی اولیه. اندازه گیری ها همچنین شامل موارد زیر بودند : متغیرهای جمعیت شناسی (سن، جنس، وضعیت تاهل، سیگار کشیدن، وضعیت شغلی و تحصیلات)، کورتیزول مو (فقط برای بیمارانی که در گروه با مطابقت بالا (HCG) و گروه با مطابقت متوسط بودند (MCG) و نه برای افرادی که در گروه با مطابقت پایین قرار داشتند (LCG) ، همانطور که در زیر تعریف شده است، پروتکل در جای دیگری آمده است)، شاخص کیفیت خواب پیتسبورگ (PSQI)، مقیاس استرس درک شده (PSS) و تست های شناختی (نماد ارقام عملکرد هنجاری مدالیتی، آزمون یادگیری کلامی کالیفرنیا، آزمون مختصر اصلاح شده حافظه دیداری- فضایی). اندازه گیری‌های تحقیق در خط پایه، هشت و شانزده هفته‌ی بعد انجام شد. تجزیه و تحلیل با استفاده از آزمون های غیر‌پارامتری (آزمون یو مان-ویتنی و فریدمن) انجام گردید. سطح معناداری بین گروه و دوره‌های زمانی برای سه مقایسه تصحیح شده بود ( توسط اصلاحگر بف رونی تصحیح شده است و سطح معناداری  0/017= 0/05/3 می‌باشد).

نتایج

در طول یک دوره‌ی یک ساله، سی بیمار از سی بیمار غیربستری واجد شرایط مبتلا به بی خوابی مزمن ( بر طبق معیارهای ورود و خروج) رضایت کتبی آگاهانه‌ی خود را برای مشارکت اعلام کردند. در طی پیگیری 16 هفته‌ای، هیچ کناره‌گیری ثبت نشده بود. ده بیمار( که مطابقت کامل با PSAI را نشان دادند) گزارش دادند که در طول دوره‌ی مداخله ساعات کمتری نسبت به قبل خوابیده بودند هرچند خوابشان ترمیم‌کننده اعلام شد. هیچ عارضه جانبی، واکنش نامطلوب، یا واکنش/ رویداد نامطلوب جدی دیگری گزارش نشد. بیماران مطابقت مختلفی را نشان دادند و طبق آن به سه دسته تقسیم شدند: ( روزی دوبار PSAI، N=13, 43/3% MCG ( حداقل سه بار درهفته N=9, 30% PSAI ) و LCG ( کمتر از سه بار در هفته PSAI، N=8,26/7%). گروه های MCG و LCG توسط میانگین تکرارگزارش شده تمرین PSAI، تعیین شدند. جدول‌ شماره یک، داده های جمعیت شناسی نمونه را نشان می‌دهد. اکثر بیماران در اواخر میانسالی ، بیشتر زنان با تحصیلات عالی، متاهل، همه کارمند و اغلب غیر سیگاری بودند.

 

جدول شماره یک : داده های جمعیت شناسی نمونه (N=30)

 

سه گروه مطالعاتی فوق در هیچ کدام از این پارامترها به طور قابل ملاحضه ای با هم تفاوت نداشتند. بیماران در گروه های MCG و LCG  به کمبود زمان برای انجام ندادن تمرین‌های PSAI در صبح و خستگی درعصر برای انجام ندادن PSAI در موقع خواب اشاره کردند. همه بیماران، حتی کسانی که درگروه LCG بودند، اعلام کردند که در آزمایشات بزرگتر شرکت خواهند کرد. TS و DC که PSAI را بر بیماران اعمال کردند هیچگونه مشکلی برای تدریس این روش به بیماران گزارش ندادند. با توجه به نقاط پایانی اثربخشی ثانویه، HCG (گروه با مطابقت بالا) بهبود‌‌ آماری قابل ملاحظه‌ای در کیفیت خواب، سرعت پردازش شناختی، حافظه کلامی و استرس درک شده در زمان پیگیری نشان داد (جدول شماره دو). برای MCG و LCG بهبودهای قابل توجه مشابهی با زمان برای پردازش سرعت شناختی ملاحضه شده است. در پایان دوره‌ی پیگیری تفاوت های قابل توجهی در میزان استرس درک شده و کورتیزول مو بین گروه های HCG و MCG یافت شده است و بیماران گروه HCG سطح پایین‌تری از کورتیزول مو و نمرات کمتری در PSS (میزان استرس  درک شده) از خود نشان دادند.

نتیجه گیری

شباهت PSAI با روش های مبتنی بر رفتار شناختی قابل توجه است. اولا، PSAI مانند روش های مبتنی بررفتار شناختی یک روش درون نگرانه است و به این معنی است که خودآگاهی وخودگردانی پیش نیازهای مهمی برای دستیابی به تغییرات شخصی هستند. ثانیا، فرد باید بر وضعیت یا ایده های ناکارآمد تمرکز کند و سعی کند با استفاده ازارزیابی شناختی خود، مرد/ زن آن را حل کند. مزیت PSAI در مقایسه با سایر تمرین های رفتار شناختی برای مدیریت استرس، به فرصتی که به شخص برای تمرین تکنیک در خانه ی خود پس از یک دوره کوتاه آموزش مناسب داده می شود بر می‌گردد.

با توجه به داده های امکان سنجی ارائه شده در این مطالعه، می توان نتیجه گرفت که بیماران CI متمایل به مداخلات غیر دارویی برای مقابله با بی‌خوابی می باشند (100% بیماران واجد شرایط پذیرفتند که مشارکت کنند و هیچ کناره‌گیری وجود نداشت). حدود 43 درصد از بیماران مطابقت کامل با PSAI نشان دادند، در حالی که خستگی درعصر و‌‌ کمبود زمان درطول صبح دلایل اصلی از دست دادن جلسات خانگی باقی بیماران بودند. با وجود فقدان هرگونه کناره‌گیری یا عواقب ناگوار و همچنین تمایل بیماران برای شرکت در آزمایشات بزرگتر در آینده، ما PSAI را یک مداخله غیردارویی امکان پذیر در مدیریت بی‌خوابی در نظر می گیریم. در نهایت، با توجه به اطلاعات اولیه‌ی مفید ما در مورد کیفیت خواب، شناخت و استرس (به عنوان مثال کورتیزول مو)، به خصوص در بیماران با انطباق بالاتر با PSAI، اعتقاد داریم که PSAI استحقاق مطالعات بیشتری در مطالعات کنترل شده تصادفی را دارد.

این مطالعه چندین محدودیت داشت. اولا این تحقیق یک مطالعه مقدماتی کوچک است ، بنابراین اثربخشی PSAI در بیماران مبتلا به بی‌خوابی مزمن نمی‌تواند با اطمینان تایید گردد. همچنین، این یک مطالعه کنترل نشده بود، بنابراین امکان سنجی تصادفی بودن ،کوری (برای مثال‌ PSAI در برابر یک مداخله ی بدل ) و ابقاء آزمایش نمی‌توانست ارزیابی شود. دلیل اصلی برای این رویکرد این بود که ما در ابتدا هدف را بررسی امکان سنجی ، پذیرش افراد ، اجرای مداخله و مطابقت با این مداخله‌ی نوین قرار دادیم. مطالعات آزمایشی آینده باید یک طرح تحقیق کنترل شده تصادفی را برای رسیدگی به جنبه های امکان سنجی ذکر شده اتخاذ کنند. در نهایت دوره پیگیری کوتاه بود، بنابراین امکان پذیر بودن در دوره های بزرگتر نمی‌تواند تضمین شده باشد. گذشته از محدودیت‌های این مطالعه آزمایشی، ما نشان دادیم که PSAI یک مداخله ممکن، امیدوار کننده و خودمدارانه است که استحقاق مطالعه ی بیشتر در آزمایشات بزرگ تر را دارد.

 

جدول شماره دو : مقایسه های گروه و زمان در نمونه ی مورد مطالعه (N=30)

مقادیر نشان دهنده‌ی میانگین ها ± انحراف استاندارد می باشند.

BVMT-R: آزمون مختصر اصلاح شده حافظه دیداری-‌‌فضایی، CVLT-II : آزمون یادگیری کلامی کالیفرنیا، HCC: گروه با مطابقت بالا، MCG: گروه با مطابقت متوسط، LCG: گروه با مطابقت کم، ns: نامعلوم، PSQI: شاخص کیفیت خواب پیتسبورگ، PSS: میزان استرس درک شده، SDMT: نماد ارقام عملکرد هنجاری مدالیتی.

 

برگرفته ازsciencedirect.com

عنوان: A novel cognitive behavioral treatment for patients with chronic insomnia: A pilot experimental study

ناشر: Elsevier

تاریخ انتشار: 2018 ,Jan

تعداد صفحات: 4

قیمت: 9500 تومان

روانشناسی

دانلود اصل مقاله به زبان انگلیسی